Τμήμα Φωνητικών Σπουδών

Από την καλλιέργεια της φωνής στη σκηνική πράξη

Στο Τμήμα Φωνητικών Σπουδών του Ωδείου Μουσικοί Ορίζοντες, κάθε σπουδαστής ακολουθεί μια εκπαιδευτική διαδρομή προσαρμοσμένη στη φωνή, στην εμπειρία και στους στόχους του. Η τεχνική κατάρτιση συνδυάζεται με τη μουσική ερμηνεία, τη θεατρική έκφραση και τη σταδιακή εξοικείωση με τη σκηνή.

Στην τάξη Μονωδίας διδάσκει ένα ευρύ φάσμα καταξιωμένων καλλιτεχνών και έμπειρων παιδαγωγών, προσφέροντας στους σπουδαστές πρόσβαση σε διαφορετικές ερμηνευτικές προσεγγίσεις και πολύτιμη γνώση της επαγγελματικής πράξης. Ατομικά και ομαδικά μαθήματα, πρόβες, εξειδικευμένα σεμινάρια και εντατικοί κύκλοι εργασίας με προσκεκλημένους καλλιτέχνες πλαισιώνουν τη συστηματική μελέτη.

Η εκπαίδευση του σύγχρονου τραγουδιστή

Ο σύγχρονος λυρικός τραγουδιστής χρειάζεται να συνδυάζει τη φωνητική δεξιοτεχνία με την υποκριτική ικανότητα, τη γλωσσική ακρίβεια και τη βαθιά κατανόηση του έργου που ερμηνεύει. Η μουσική δομή, το κείμενο, το ιστορικό πλαίσιο και οι υφολογικές απαιτήσεις του ρεπερτορίου γίνονται αφετηρίες για μια προσωπική και ουσιαστική ερμηνεία.

Παράλληλα, καλλιεργούνται η επικοινωνία, η συνεργασία και η επαγγελματική συνέπεια: η δυνατότητα του τραγουδιστή να εργάζεται δημιουργικά με πιανίστες, μαέστρους, σκηνοθέτες, χορογράφους και άλλους ερμηνευτές.

Ανάλογα με τον εξατομικευμένο κύκλο σπουδών, το πρόγραμμα περιλαμβάνει:

• Μαθήματα φωνητικής τεχνικής και ερμηνείας.

• Ατομική προετοιμασία ρεπερτορίου με πιανίστα.

• Ομαδικά εργαστήρια ερμηνείας και παρουσίασης ρεπερτορίου.

• Μελέτη όπερας, έντεχνου τραγουδιού και Lieder, καθώς και μουσικής δωματίου για φωνή και μικρά σύνολα.

• Μαθήματα πιάνου.

• Μελοδραματική, υποκριτική και σκηνική κίνηση.

• Ιταλική, γαλλική και γερμανική φωνητική και άρθρωση στο τραγούδι.

• Συμβουλευτικά μαθήματα και masterclasses με προσκεκλημένους καθηγητές.

• Προετοιμασία για ακροάσεις και σεμινάρια επαγγελματικής ανάπτυξης.

Νέο Τμήμα Μονωδίας Σύγχρονης Μουσικής 20ού & 21ου αιώνα

Οι νέοι τραγουδιστές καλούνται όλο και συχνότερα να ερμηνεύσουν έργα του 20ού και 21ου αιώνα, ένα ρεπερτόριο που απαιτεί, πέρα από σταθερή φωνητική τεχνική, ευελιξία, καλή ανάγνωση παρτιτούρας, σκηνική παρουσία, προσαρμοστικότητα και ερμηνευτική τόλμη.

Το νέο τμήμα με την Κατερίνα Μανιού εστιάζει ακριβώς σε αυτές τις δεξιότητες. Μέσα από σύγχρονο φωνητικό ρεπερτόριο, διαφορετικές μορφές μουσικής γραφής και πρακτικές αυτοσχεδιασμού, οι σπουδαστές διευρύνουν τα εκφραστικά και τεχνικά τους μέσα και εξοικειώνονται με τις ιδιαίτερες απαιτήσεις της σύγχρονης δημιουργίας.

Στόχος είναι η διαμόρφωση ενός τραγουδιστή με φωνητική σταθερότητα, μουσική ευστροφία, ανοιχτό πνεύμα και ερμηνευτική ελευθερία — ενός καλλιτέχνη ικανού να ανταποκρίνεται δημιουργικά στη μουσική γλώσσα και τις απαιτήσεις της εποχής του.

Μελοδραματική και ετήσια παράσταση

Στο μάθημα της Μελοδραματικής μέσα από τη νέα συνεργασία με τη Μάρθα Τομπουλίδου, σκηνοθέτιδα και ηθοποιό και τον Γιώργο Γαλάνη, μαέστρο, οι σπουδαστές δουλεύουν τη σύνδεση φωνής, λόγου, σώματος και σκηνικής δράσης. Εξερευνούν τον χαρακτήρα, τις σχέσεις και τις δραματικές συνθήκες του έργου, μαθαίνοντας να διατηρούν τη μουσική τους πρόθεση μέσα στην κίνηση και στη συνεργασία με τους άλλους.

Στο τέλος της εκπαιδευτικής χρονιάς, στο πλαίσιο του μαθήματος, παρουσιάζεται παράσταση σε θέατρο της Αθήνας. Η προετοιμασία και η συμμετοχή στην παράσταση προσφέρουν ουσιαστική εμπειρία της σκηνικής διαδικασίας: από τη μελέτη και τις πρώτες πρόβες έως τη σύνθεση του έργου και τη ζωντανή επικοινωνία με το κοινό.

Φέτος θα παρουσιαστεί το έργο Così fan tutte του W. A. Mozart.

Η σκηνική εμπειρία εμπλουτίζεται επίσης μέσα από ρεσιτάλ σπουδαστών, συναυλίες και παρουσιάσεις φωνητικών συνόλων και μουσικής δωματίου.

Γιατί Così fan tutte;

Η επιλογή του Così fan tutte του W. A. Mozart για το Μελοδραματικό Εργαστήρι έχει ουσιαστικό εκπαιδευτικό αλλά και επαγγελματικό προσανατολισμό.

Πρόκειται για ένα σημαντικό έργο του βασικού οπερατικού ρεπερτορίου, οι ρόλοι του οποίου ανατίθενται συχνά σε νέους τραγουδιστές. Η ολοκληρωμένη μελέτη και σκηνική προετοιμασία ενός ρόλου από το Così fan tutte προσφέρει επομένως κάτι περισσότερο από την εμπειρία μιας παραγωγής: δίνει στον νέο καλλιτέχνη την ευκαιρία να χτίσει έναν ρόλο που μπορεί να τον συνοδεύσει και να του φανεί χρήσιμος σε διαφορετικές στιγμές της επαγγελματικής του πορείας.

Παράλληλα, η μουσική του Mozart αποτελεί εξαιρετικό πεδίο δουλειάς πάνω στη φωνητική ακρίβεια, το ύφος, το ensemble, τη μουσική ευελιξία, την υποκριτική και τη σκηνική παρουσία — δεξιότητες απαραίτητες για έναν νέο λυρικό τραγουδιστή.

Νέος τομέας: Φροντίδα και προετοιμασία του τραγουδιστή

Η καθημερινότητα του τραγουδιστή περιλαμβάνει πολύωρη μελέτη, σωματική και συναισθηματική έκθεση, ακροάσεις και απαιτητικές εμφανίσεις. Γι’ αυτό, παράλληλα με τη φωνητική εκπαίδευση, το Ωδείο προσφέρει για πρώτη φορά στην ελληνική μουσική εκπαίδευση πρόσβαση στο πρόγραμμα «Ο μουσικός πίσω από τον ήχο», με μαθήματα και υπηρεσίες που υποστηρίζουν την προετοιμασία, τη σκηνική παρουσία και την αποφόρτιση.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει:

• Σωματική προετοιμασία και αποφόρτιση: προθέρμανση, ήπια κινητοποίηση και πρακτικές χαλάρωσης μετά τη μελέτη, την πρόβα ή τη συναυλία.

• Διαχείριση σκηνικού άγχους: εργαλεία συγκέντρωσης, προετοιμασίας για την έκθεση στο κοινό και επεξεργασίας της εμπειρίας μετά την εμφάνιση.

• Performance Coaching: προετοιμασία για ακροάσεις και συναυλίες, εξοικείωση με τη σκηνή και καλλιέργεια της ερμηνευτικής παρουσίας.

• Τεχνική Alexander: παρατήρηση των συνηθειών στάσης και κίνησης και διερεύνηση της περιττής προσπάθειας.

• Μέθοδο Feldenkrais: επίγνωση μέσα από την κίνηση και εξερεύνηση διαφορετικών τρόπων σωματικής οργάνωσης.

• Breathwork: ήπιες πρακτικές συνειδητής αναπνοής και παρατήρηση της σχέσης αναπνοής, έντασης και παρουσίας.

• Yoga για μουσικούς και τραγουδιστές: προσαρμοσμένη κίνηση, σωματική επίγνωση και χρόνος χαλάρωσης.

• Tai Chi & Qi Gong: συνειδητή κίνηση, ισορροπία, συντονισμός και σύνδεση κίνησης και αναπνοής.

• Physiovoice: εξατομικευμένη αξιολόγηση και υποστήριξη για μυοσκελετικές δυσκολίες που επηρεάζουν τη μελέτη και την εμφάνιση.

• Μέθοδο Tomatis®: συμπληρωματική προσέγγιση εκπαίδευσης ακρόασης, με δυνατότητα δωρεάν τεστ ακρόασης με την Άννα Μαλισιόβα. Το τεστ δεν αποτελεί ιατρικό ακοόγραμμα.

• Μουσικοθεραπεία: χώρος έκφρασης και διερεύνησης της προσωπικής εμπειρίας μέσα από τη μουσική, στο πλαίσιο της θεραπευτικής σχέσης.

Η συμμετοχή διαμορφώνεται ανάλογα με τις ανάγκες κάθε σπουδαστή και το αντικείμενο κάθε προσέγγισης, συμπληρωματικά προς τη φωνητική του εκπαίδευση.

Επαφή με τον επαγγελματικό κόσμο

Προσκεκλημένοι τραγουδιστές, σκηνοθέτες, μαέστροι, μουσικοί προγυμναστές και εκπρόσωποι καλλιτεχνών μοιράζονται την εμπειρία τους μέσα από μαθήματα και σεμινάρια. Οι συναντήσεις αυτές διευρύνουν την καλλιτεχνική αντίληψη των σπουδαστών και τους βοηθούν να γνωρίσουν τις απαιτήσεις και τις δυνατότητες της επαγγελματικής διαδρομής.

Στόχος μας είναι κάθε τραγουδιστής να εξελίσσει τη φωνή και την προσωπική του έκφραση, αποκτώντας παράλληλα εμπειρία, αυτογνωσία και εργαλεία φροντίδας για μια μακρόχρονη καλλιτεχνική πορεία.